اسكندر بيگ تركمان
مقدمه 10
تاريخ عالم آراى عباسى ( فارسى )
تذكرههاى دورهء صفوى مانند نصرآبادى و تحفهء سامى از منابع بسيار مفيدى است كه محقق را از اطلاعات اجتماعى و طبقاتى بهرهور مىسازد . ديگر از منابع قابل مراجعه ، تواريخى است كه جنبهء نقالى دارد و در دورهء صفوى آنها را نقالان اديب و سخنوران كاردان مىپرداخته و حماسهوار در قهوه خانه و ميدانها و ديگر مراكز عمومى روايت مىكردهاند . سه روايت عالم آراى شاه اسمعيل ( چاپ شده توسط على اصغر منتظر صاحب و چاپ ديگر دكتر يد اللّه شكرى و اللّه دتا ، اين اخير در پاكستان ) و عالم آراى شاه طهماسب ( توسط اينجانب ) نمونهاى است ازين گونه نوشتههاى خواندنى و دانستنى . از پژوهشهاى صفويه شناسى آنچه به صورت مقاله و رساله نشر شده بسيارست و از كتابها بايد نوشتههاى دكتر خانبابا بيانى ، محمد تقى دانش پژوه ( دستور الملوك ميرزا رفيعا - كه تجديد طبع بازبينى شدهاش اخيرا به كوشش من انجام شد ) ، دكتر اسمعيل دولتشاهى ، دكتر نظام الدين شيبانى ( تشكيل دولت صفويه ) و رسول جعفريان و منصور صفت گل مورد نظر و مراجعه باشد . كتاب آقاى دكتر محمود بينا مطلق ( جنگهاى دورهء صفويه ) از پژوهشهاى ايرانى است كه به زبان آلمانى انتشار يافته است . در كشورهاى ديگر نخست از چند پيشگام بايد نام آورد . لوسين بلان فرانسوى ) L . Bellan ( كه زندگى و تاريخ شاه عباس را در سال 1932 منتشر كرد . ولاديمير مينورسكى روسى ) W . Minorsky ( كه تذكرة الملوك را تصحيح و با ترجمهء ملخص نشر كرد ( ترجمهاش توسط مسعود رجب نيا انجام شده و دكتر محمد دبير سياقى متن آن را انتشار داده است ) . لارنس لكهارت انگليسى ) L . Lockhart ( كه كتابى دربارهء سقوط صفويه نوشت و